Θέατρο

Σε αυτήν την ενότητα θα βρείτε πληροφορίες σχετικά με το εργασιακό και ασφαλιστικό πλαίσιο που έχει εφαρμογή στους εργαζόμενους (μισθωτούς και αυτοαπασχολούμενους που εξομοιώνονται με μισθωτό) και τους επαγγελματίες (ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους) που απασχολούνται σε κύριες και υποστηρικτικές δραστηριότητες του θεάτρου, όπως καθορίζονται στους παρακάτω πίνακες κωδικών ειδικοτήτων και Κωδικών Αριθμών Δραστηριότητας (ΚΑΔ). Για παράδειγμα, στην κατηγορία αυτή ανήκουν οι σκηνοθέτες, οι ηθοποιοί, οι πωλητές εισιτηρίων, οι παραγωγοί θεατρικών έργων, κ.ο.κ. 

Στόχος της ενότητας είναι να απαντήσει με απλό και κατανοητό τρόπο σε βασικές ερωτήσεις σχετικά με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις σας.  

Εργασιακό και ασφαλιστικό πλαίσιο για
τους εργαζόμενους στο θέατρο

Οι εργαζόμενοι στο θέατρο διακρίνονται σε μισθωτούς, οι οποίοι εργάζονται με σχέση εξαρτημένης εργασίας και σε αυτοαπασχολούμενους που εξομοιώνονται με μισθωτούς. Για παράδειγμα, στους μισθωτούς ανήκουν οι σκηνογράφοι θεάτρου, οι καλλιτέχνες κουκλοθεάτρου, οι μακιγιέρ ηθοποιών θεάτρου, κ.ο.κ. Στους αυτοαπασχολούμενους που εξομοιώνονται με μισθωτό ανήκουν οι εργαζόμενοι σε δραστηριότητες στο θέατρο που αναφέρονται στο Άρθρο 4 του Νόμου 1296/1982, δηλαδή οι θεατρικοί συγγραφείς, οι κριτικοί θεάτρου, οι σκηνοθέτες, οι σκηνογράφοι, οι ενδυματολόγοι, οι καραγκιοζοπαίχτες, οι θεατρικοί επιχειρηματίες, οι ηθοποιοί και γενικά οι καλλιτέχνες-ερμηνευτές που εργάζονται στο θέατρο, εφόσον δεν εργάζονται με σχέση εξαρτημένης εργασίας. 

Οι εργαζόμενοι στο θέατρο υπάγονται στο ασφαλιστικό καθεστώς των μισθωτών, με τις ακόλουθες διακρίσεις: 

  • Εάν είστε αυτοαπασχολούμενος που εξομοιώνεται με μισθωτό, τότε υπάγεστε και πάλι υποχρεωτικά και αυτοδίκαια στον e-ΕΦΚΑ – ασφάλιση μισθωτών, αλλά μόνο ως προς τους κλάδους υγειονομικής περίθαλψης και σύνταξης.  

Σε κάθε περίπτωση, οι ηθοποιοί, οι υποβολείς, οι σκηνοθέτες, οι χορογράφοι, οι διευθυντές ή οδηγοί σκηνής, οι σκηνογράφοι, οι ενδυματολόγοι, οι μουσικοί, οι μαέστροι, οι ταμίες, οι θυρωροί και ελεγκτές εισιτηρίων, οι θεατρικοί συγγραφείς και μουσικοσυνθέτες θεάτρου, το τεχνικό προσωπικό θεάτρου και οι αυτοτελώς απασχολούμενοι καραγκιοζοπαίχτες, υπήχθησαν στην ασφάλιση του τ. Ι.Κ.Α. – Ε.Τ.Α.Μ. μετά τη συγχώνευση του Ταμείου Συντάξεων Ηθοποιών, Συγγραφέων και Τεχνικών Θεάτρου με τον νόμο 1210/1981.  

Για τις ασφαλιστικές σας υποχρεώσεις σε σχέση με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας ή τα συγγενικά δικαιώματα, δείτε το γενικό πλαίσιο.

Με τον νόμο 1210/1981 υπήχθησαν υποχρεωτικά στην ασφάλιση του τ. Ι.Κ.Α. – Ε.Τ.Α.Μ. – νυν e- ΕΦΚΑ μισθωτών και οι εταίροι εταιρικών θιάσων (ηθοποιοί, σκηνοθέτες, σκηνογράφοι, ενδυματολόγοι κ.λπ.). Στην περίπτωση αυτή, η ασφάλιση των εταίρων γίνεται μέσω ενός εταίρου-εκπροσώπου που υπέχει έναντι του e-ΕΦΚΑ θέση εργοδότη. Ο εκπρόσωπος του θιάσου εισπράττει από τους εταίρους και καταβάλει τις εισφορές εργοδότη και ασφαλισμένου. 

Εάν είστε ταξιθέτης/τρια και αμείβεστε με κυμαινόμενες αποδοχές ή με εργόσημο (εφόσον εργάζεστε περιστασιακά), ανεξάρτητα από το αν εργάζεστε με πλήρη ή μερική απασχόληση, οι εισφορές σας υπολογίζονται με βάση το τεκμαρτό εισόδημα που αντιστοιχεί στην 9η ασφαλιστική κλάση (εγκύκλιος e-ΕΦΚΑ 39/2024). Σε αυτό συνυπολογίζονται και τυχόν παροχές σε είδος (π.χ., τροφή, κατοικία, κλπ.), επιδόματα προϋπηρεσίας, γάμου, κλπ. Με βάση αυτήν την κλάση υπολογίζονται επίσης και τα δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα, καθώς και το επίδομα αδείας.  

Εάν ανήκετε σε κατηγορία αυτοαπασχολούμενων που εξομοιώνονται με μισθωτό δηλαδή αν είστε θεατρικός συγγραφέας μουσικοσυνθέτης, μεταφραστής, κριτικός θεάτρου, σκηνοθέτης, σκηνογράφος, χορογράφος, ενδυματολόγος, καραγκιοζοπαίχτης, θεατρικός επιχειρηματίας ή καλλιτέχνης ερμηνευτής, εκτός από ηθοποιός, μπορείτε να συνεχίσετε να εργάζεστε χωρίς να ανασταλεί η καταβολή της σύνταξής σας (Άρθρο 4 παρ. 3 Ν. 1296/1982). 

Ναι. Σύμφωνα με το Νόμο 5039/2023, ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’ ΛΟΙΠΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΤΟΜΕΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, Άρθρο 111 Καταπολέμηση της αδήλωτης και ανασφάλιστης πρόβας σε παραγωγές θεάτρου, χορού και μουσικής: Η συμμετοχή των ηθοποιών, χορευτών, μουσικών, τραγουδιστών, τεχνικών και λοιπών εργαζομένων με ειδικότητες απαραίτητες για τη διεξαγωγή των δοκιμών (προβών), που απασχολούνται σε παραγωγές θεάτρου, μουσικού θεάτρου, λυρικού θεάτρου, χοροθεάτρου, μουσικής και χορού, σε δοκιμές (πρόβες) πριν από την έναρξη των παραστάσεων, λογίζεται ως χρόνος εξαρτημένης εργασίας και αμείβεται αναλόγως του χρόνου απασχόλησης, με ατομική συμφωνία, η οποία δεν μπορεί να είναι κατώτερη των θεσπισμένων ελάχιστων αμοιβών.

Εργασιακό και ασφαλιστικό πλαίσιο για
τους επαγγελματίες του θεάτρου

Επαγγελματίας του θεάτρου είναι εκείνος που δραστηριοποιείται σε κύριες ή υποστηρικτικές δραστηριότητες του κλάδου αυτού χωρίς να βρίσκεται σε σχέση εξάρτησης με τον αντισυμβαλλόμενό του, με τον οποίο συνδέεται με σύμβαση έργου ή παροχής ανεξάρτητων υπηρεσιών (εφόσον δεν προκύπτει σχέση εξάρτησης ως πραγματικό γεγονός). 

Στην κατηγορία αυτήν περιλαμβάνονται τόσο οι ελεύθεροι επαγγελματίες, όσο και οι αυτοαπασχολούμενοι που δεν εμπίπτουν στις κατηγορίες που εξομοιώνονται με μισθωτό. Στην κατηγορία των επαγγελματιών εμπίπτουν για παράδειγμα όσοι προσφέρουν ανεξάρτητες υπηρεσίες σεναριογράφου.  

Εάν απασχολείστε στο θέατρο ως κύρια δραστηριότητα, τότε ασφαλίζεστε ως ελ. επαγγελματίας/αυτοαπασχολούμενος στον e-ΕΦΚΑ μη μισθωτών. 

Για τις ασφαλιστικές σας υποχρεώσεις σε σχέση με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας ή τα συγγενικά δικαιώματα, δείτε το γενικό πλαίσιο. 

Μπορείτε να βρείτε τον ΚΑΔ ή τον Κωδικό Ειδικότητας, εδώ:

Υπουργείο Πολιτισμού

Γενική Διεύθυνση Σύγχρονου Πολιτισμού

Διεύθυνση Ανάπτυξης Σύγχρονης Δημιουργίας

Επικοινωνία

Newsletter